# 数学基础(二) ---- ## 3. 矩阵 ### 3.1 定义 一个$m\times n$的矩阵$\boldsymbol A$是一个有$m$行$n$列的数组, $\boldsymbol A_{ij}$表示第$i$行第$j$列的元素, $\boldsymbol A_{i,*}$表示第$i$行所有元素, $\boldsymbol A_{*,j}$表示第$j$列所有元素, $$ \begin{aligned} \boldsymbol A&=\begin{bmatrix} A_{11}&A_{12}&A_{13}\\ A_{21}&A_{22}&A_{23}\\ A_{31}&A_{32}&A_{33} \end{bmatrix}\\ &=\begin{bmatrix} \leftarrow & A_{1,*} & \rightarrow \\ \leftarrow & A_{2,*} & \rightarrow \\ \leftarrow & A_{3,*} & \rightarrow \end{bmatrix}\\ &=\begin{bmatrix} \uparrow & \uparrow & \uparrow \\ A_{*,1} & A_{*,2} & A_{*,3} \\ \downarrow & \downarrow & \downarrow \end{bmatrix} \end{aligned} $$ ### 3.2 加法 如果矩阵$\boldsymbol A$是一个$m\times n$的矩阵,矩阵$\boldsymbol B$是一个$m\times n$的矩阵,那么$\boldsymbol A +\boldsymbol B$是一个$m\times n$的矩阵$\boldsymbol C$,并且 $$ C_{ij}=A_{ij}+ B_{ij} $$ ### 3.3 乘法 #### 3.3.1 定义 矩阵之间的乘法,如果矩阵$\boldsymbol A$是一个$m\times n$的矩阵,矩阵$\boldsymbol B$是一个$n\times p$的矩阵,那么$\boldsymbol{AB}$是一个$m\times p$的矩阵$\boldsymbol C$,并且 $$ C_{ij}=A_{i,*}\cdot B_{*,j} $$ 一般来说$\boldsymbol{AB}\neq \boldsymbol{BA}$ #### 3.3.2 举例 $$\begin{split} \boldsymbol{AB}&=\begin{bmatrix} -1&5&4\\3&2&1 \end{bmatrix}\begin{bmatrix} 2&1&0\\0&-2&1\\-1&2&3 \end{bmatrix}\\ &= \begin{bmatrix} (-1,5,-4)\cdot(2,0,-1) & (-1,5,-4)\cdot(1,-2,2) & (-1,5,-4)\cdot(0,1,3)\\ (3,2,1)\cdot(2,0,-1) & (3,2,1)\cdot(1,-2,2) & (3,2,1)\cdot(1,-2,2) \end{bmatrix}\\ &=\begin{bmatrix} 2&-19&-7\\ 5&1&5 \end{bmatrix} \end{split} $$ #### 3.3.3 矢量和矩阵相乘 以三维为例 $$\begin{split} \vec{\boldsymbol u}\boldsymbol A &= [x,y,z]\begin{bmatrix} A_{11}&A_{12}&A_{13}\\ A_{21}&A_{22}&A_{23}\\ A_{31}&A_{32}&A_{33} \end{bmatrix}\\&=[x,y,z]\begin{bmatrix} \uparrow & \uparrow & \uparrow \\ A_{*,1} & A_{*,2} & A_{*,3} \\ \downarrow & \downarrow & \downarrow \end{bmatrix}\\&=x\boldsymbol{A}_{*,1}+y\boldsymbol{A}_{*,2}+z\boldsymbol{A}_{*,3} \end{split} $$ ### 3.4 转置矩阵 #### 3.4.1 定义 将一个$m\times n$的矩阵$\boldsymbol A$的行和列颠倒,变成一个$n\times m$的矩阵,成为$\boldsymbol A$的转置矩阵,记为$\boldsymbol A^T$ #### 3.4.2 举例 $$ \begin{aligned} \boldsymbol A&=\begin{bmatrix} 2&-1&8\\3&6&-4\end{bmatrix}\\ \boldsymbol A^T&=\begin{bmatrix} 2&3\\-1&6\\8&-4 \end{bmatrix} \end{aligned} $$ ### 3.4.3 正交矩阵 如果一个矩阵满足$\boldsymbol{A}\boldsymbol{A}^T=\boldsymbol{I}$,则称$\boldsymbol{A}$为正交矩阵([Orthogonal matrix](https://en.wikipedia.org/wiki/Orthogonal_matrix))。 正交矩阵满足如下特性: * 必须是一个方阵,即n行n列; * 矩阵中的每一列若视作向量,则这些向量均两两相互垂直; * 矩阵中的每一列若视作向量,则这些向量的长度均为1; ### 3.5 基本运算规则 - $\boldsymbol A+\boldsymbol B=\boldsymbol B+\boldsymbol A$ - $(\boldsymbol A+\boldsymbol B)+\boldsymbol C=\boldsymbol A+(\boldsymbol B+\boldsymbol C)$ - $r(\boldsymbol A+\boldsymbol B)=r\boldsymbol A+r\boldsymbol B$ - $(r+s)\boldsymbol A=r\boldsymbol A+s\boldsymbol A$ - $\boldsymbol{A}(\boldsymbol{B}+\boldsymbol{C})=\boldsymbol{AB}+\boldsymbol{AC}$ - $(\boldsymbol A+\boldsymbol B)\boldsymbol{C}=\boldsymbol{AC}+\boldsymbol{BC}$ - $(\boldsymbol{AB})\boldsymbol{C}=\boldsymbol{A}(\boldsymbol{BC})$ - $(\boldsymbol A+\boldsymbol B)^T=\boldsymbol{A}^T+\boldsymbol{B}^T$ - $(c\boldsymbol A)^T=c\boldsymbol A^T$ - $(\boldsymbol{AB})^T=\boldsymbol{B}^T\boldsymbol{A}^T$ - $(\boldsymbol{A}^T)^T=\boldsymbol{A}$ - $(\boldsymbol{A}^{-1})^T=(\boldsymbol{A}^T)^{-1}$ 对于矩阵,交换律不生效,大部分情况下 $\boldsymbol{A}\boldsymbol{B}\neq\boldsymbol{B}\boldsymbol{A}$ ### 3.6 单位矩阵 #### 3.6.1 定义 一个$n\times n$的矩阵,从左上角到右下角都是1,其他元素都是0,称为单位矩阵,用$\boldsymbol I$表示,如果$\boldsymbol A$是一个$m\times n$矩阵,$\boldsymbol B$是一个$n\times p$矩阵,那么 $$ \boldsymbol{AI}=\boldsymbol{A}, \boldsymbol{B}=\boldsymbol{B} $$ ### 3.7 子式矩阵(Minor Matrix) #### 3.7.1 定义 对于一个$n\times n$的矩阵,把第i行和第j列去掉之后的子矩阵,称为Minor Matrix(中文翻译比较乱),记为$\overline{\boldsymbol A}_{ij}$,比如对于一个3x3的矩阵 $$ \boldsymbol A=\begin{bmatrix} A_{11}&A_{12}&A_{13}\\ A_{21}&A_{22}&A_{23}\\ A_{31}&A_{32}&A_{33} \end{bmatrix} $$ $$ \overline{\boldsymbol A}_{11}=\begin{bmatrix} A_{22}&A_{23}\\ A_{32}&A_{33} \end{bmatrix}, \overline{\boldsymbol A}_{13}=\begin{bmatrix} A_{21}&A_{22}\\ A_{31}&A_{32} \end{bmatrix} $$ ### 3.8 行列式(Determinant of a Matrix) #### 3.8.1 定义 一个矩阵$\boldsymbol A$的行列式是一个数值,记为$\det{\boldsymbol A}$ $$ \det{\boldsymbol A}=\sum_{j=1}^n(\boldsymbol{A}_{1j}(-1)^{1+j}\det{\overline{\boldsymbol A}}_{1j}) $$ 当矩阵是一个1x1的矩阵时,$\det{[A_{11}]}=A_{11}$ #### 3.8.2 举例 $$ \begin{aligned} &\det{\begin{bmatrix} A_{11}&A_{12}\\ A_{21}&A_{22} \end{bmatrix}}\\ &=A_{11}\det[A_{22}]-A_{12}\det[A_{21}]=A_{11}A_{22}-A_{12}A_{21} \end{aligned} $$ $$\begin{split} &\det{\begin{bmatrix} A_{11}&A_{12}&A_{13}\\ A_{21}&A_{22}&A_{23}\\ A_{31}&A_{32}&A_{33} \end{bmatrix}}\\&=A_{11}\det\begin{bmatrix} A_{22}&A_{23}\\ A_{32}&A_{33} \end{bmatrix}-A_{12}\det\begin{bmatrix} A_{21}&A_{23}\\ A_{31}&A_{33} \end{bmatrix}+A_{13}\det\begin{bmatrix} A_{21}&A_{22}\\ A_{31}&A_{32} \end{bmatrix}\\ &=A_{11}A_{22}A_{33}-A_{11}A_{23}A_{32}-A_{12}A_{21}A_{33}+A_{12}A_{23}A_{31}+A_{13}A_{21} A_{32}-A_{13}A_{22}A_{31} \end{split}$$ ### 3.9 伴随矩阵(Adjoint of a Matrix) #### 3.9.1 定义 对于$n\times n$的矩阵$\boldsymbol A$,定义另一个$n\times n$矩阵$\boldsymbol C$,使得 $$ C_{ij}=(-1)^{i+j}\det\overline{\boldsymbol A}_{ij} $$ 那么$\boldsymbol C$的转置矩阵称为$\boldsymbol A$的伴随矩阵,记为$\boldsymbol A^*$ $$ \boldsymbol A^*=\boldsymbol C_A^T $$ #### 3.9.2 举例 $$\begin{split} \boldsymbol A&=\begin{bmatrix}a&b\\c&d\end{bmatrix} \\ \boldsymbol A^*&=\begin{bmatrix}d&-b\\-c&a\end{bmatrix} \end{split}$$ #### 3.9.3 基本运算 - $(\boldsymbol A^*)^T=(\boldsymbol A^T)^*$ - $(k\boldsymbol A)^*=k^{n-1}\boldsymbol A^*$ - $\boldsymbol{AA}^*=\boldsymbol{A}^*\boldsymbol{A}=\det(\boldsymbol A)\boldsymbol I$ ### 3.10 逆矩阵(Inverse of a Matrix) #### 3.10.1 **定义** 只有正方形矩阵有逆矩阵,对于一个$n\times n$的矩阵$\boldsymbol M$,定义它的逆矩阵为$\boldsymbol M^{-1}$,满足$\boldsymbol{MM}^{-1}=\boldsymbol{M}^{-1}\boldsymbol{M}=\boldsymbol{I}$ #### 3.10.2 计算方法 $$ \boldsymbol M^{-1}=\frac{\boldsymbol M^{*}}{\det(\boldsymbol A)} $$ #### 3.10.3 正交矩阵 对于正交矩阵,根据定义有$\boldsymbol M^{-1}=\boldsymbol M^{T}$